Sporen van moderniteit
 
 

Dit onderzoek heeft als vraagstelling of de economische en sociale ontwikkeling van de regio Liemers achterbleef in vergelijking met naburige regio’s. Welke factoren waren hiervoor verantwoordelijk en in welke mate hebben zij de economische ontwikkeling vertraagd of een andere richting gegeven? Maakte dit proces deel uit van een toenemende integratie in Nederland? Met behulp van indicatoren is gezocht naar een antwoord op de vraag of deze gebeurtenissen werden vertraagd dan wel een andere richting kregen.

In de eerste plaats is gekeken of het bevolkingspatroon in de Liemers anders verliep en of die economisch bepaald zou kunnen zijn. Het hoge geboortecijfer in de Liemers past in een cultuurpatroon dat werd beïnvloed door de bestaande opvattingen hierover binnen de toenmalige rooms-katholieke religie. Welke invloed oefenden de omliggende steden als Arnhem, Doetinchem, maar ook Emmerik, maar weer in mindere mate Kleef, uit op de regio? De in deze steden genoemde voorzieningen kwamen vanaf het begin van de twintigste eeuw geleidelijk ook in de Liemers voor. Voor de Tweede Wereldoorlog was er zodoende al sprake van een behoorlijk voorzieningenniveau, waarvan het onderwijs en de gezondheidszorg de belangrijkste waren. In de Liemers vertoonde de beroepsstructuur geen star en traag beeld, maar veel meer een dynamisch en gedifferentieerd geheel met nieuwe beroepen die zich met name in de eerste helft van de twintigste eeuw in de landbouw, nijverheid en dienstverlening vertoonden. Tot in de jaren tachtig van de negentiende eeuw volgde de landbouw in de Liemers de ontwikkelingen in het Gelders rivierengebied. Hierna trad een veranderingsproces in, dat duidelijk aantoonde dat de bedrijfsvoering van het kleine bedrijf veranderde en de Liemerse boer hier goed op inspeelde en getuigde van rationalisatie en flexibiliteit. In de tweede helft van de negentiende eeuw zorgde de conservatieve katholieke Liemerse elite voor een katholiek reveil. Na 1917 kwam er een nieuwe fase van politieke bewustwording. Voor zover we hebben kunnen nagaan zorgde de verzuiling niet voor een blokkade in het economisch moderniseringsproces.

De belangrijkste conclusie luidt dat in het bestaande beeld over de Liemers zich een hardnekkig en naar binnen gericht standpunt bevindt dat de opvatting huldigt als zou de lokale-en regionale Liemerse samenleving niet in staat zijn geweest in te spelen op nieuwe uitdagingen. Hier is de afgelopen decennia teveel op voortgeborduurd. Zodoende ligt een mythisch en buitenproportioneel beeld op tafel, gebaseerd op een nostalgisch en soms sentimenteel verleden.


*) Deze studie bevat 72 tabellen, 60 grafieken, 24 kaarten, 23 bijlagen en 14 afbeeldingen.

ISBN: 978-90-8504-853-4 Uitgeverij Verloren te Hilversum, nr. 61 in de Gelderse Historische Reeks.


U kunt het boek bestellen op de website van drukkerij verloren, klik hier

Het boek
    Home    De Liemers    Auteur    Het Boek    Contact    Recensies    Onderwijs    LinksHome.htmlDe_liemers.htmlOver_de_auteur.htmlContact.htmlRecensies.htmlOnderwijs.htmlLinks.htmlRecensies.htmlshapeimage_9_link_0shapeimage_9_link_1shapeimage_9_link_2shapeimage_9_link_3shapeimage_9_link_4shapeimage_9_link_5shapeimage_9_link_6shapeimage_9_link_7